11 Yılın Özeti

            Şirketimiz İstanbul Anadolu Yakası’nda 24 kasım 1989 tarihinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile imzalanan ve 30 yıl sürecek olan “GÖREV ŞİRKETİ” olarak görevlendirilmiş, bu sözleşmenin yanısıra Türkiye Elektrik Kurumu ile 30.03.1990 tarihinde imzaladığı İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi, ayrıca Türkiye Elektrik Kurumu ile 01.07.1990 tarihinde yapılan bu İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi’nin eki olan Enerji Satış Anlaşmasını imzalamıştır. Bu şekliyle de 1 Eylül 1990’dan itibaren hizmet Aktaş Elektrik tarafından yürütülür hale gelmiştir.

             Bilahare Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Danıştay tarafından da onaylanan ve hala yürürlükte bulunan 02.12.1997 tarihli İmtiyaz Sözleşmesi ve de TEK’in TEAŞ ve TEDAŞ diye ikiye ayrılması nedeyli TEDAŞ’la yapılan ve 05.04.1995 tarihinde imzalanarak yürürlük kazanan, İşletme Hakkı Devir Sözleşmesine ve yine yukarıda açıklanan iki sözleşmenin paralelinde 04.10.1995 tarihinde imzalanan Elektrik Satış Anlaşması yürürlük kazanarak günümüze kadar gelinmiş ve halen günümüzde son saydığımız sözleşmeler yürürlükte olup, faaliyetler bu çerçevede sürdürülmektedir. 

             Sözleşmelerin ön gördüğü gerekli ve zorunluluk olarak her yılın, yıl sonu hesaplarının değerlendirilerek, alacak-vereceklerinin yıllık tasviyesini gerektiren mahsuplaşma işlemlerinden sadece 1994 yılı hesapları yapılmış bunun dışında yakın takibimize rağmen hiç bir mahsuplaşma yıllık bazda yapılmamış, ancak 1998 yılında mahsuplaşma çalışmalarına hız verilmiş, Başbakanlık TEAŞ ve Bakanlığı tatmin eden bir noktada taraflar buluşarak 1999 yılında, 1990-1997 yılları arası mahsuplaşma işlemi sonuçlandırılarak protokol imzalanmış, protokolün maddi hükümlerinden biri olarak 5.216.988.632.926- TL’lik fatura bedeli AKTAŞ tarafından TEAŞ’ a ödenmiştir. Bu uzlaşma protokolünün diğer maddeleri de AKTAŞ tarafından yerine getirilmiştir.

             Aynı şekilde şirketin yaşaması için ihtiyacı olan kaynağı sağlayacak tarifesi de yenilenememiş; bütçeler, sözleşmeler gereği tastik olunması icap ederken tastik olunmamış ve büyük sıkıntılar içerisinde 1995 yılında tarafların imzaladığı tarifenin dar ve yetmez olan kalıpları içerisinde kalınmıştır.

             Tüm yurtta TEDAŞ tarafından belirlenen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın onayı ile uygulanan diğer bölgelerle eşit satış tarifesi içinden ayrılan miktarda kısıtlı yatırımlar Başkanlıkça onaylanan Yatırım Programı çerçevesinde, gerek Bakanlık gerekse TEDAŞ yetkililerince her sayfası kontrol edilmiş, bu sınırlı yatırım payının en verimli bir şekilde acil ihtiyaçlara ve en geniş abone kitlesine hizmet vermesi göz önünde tutulmuştur.

             Yeni taleplere ait tesislerin, talep sahiplerince yaptırılması sağlanarak bütçe imkanlarıyla on yılda yapılan toplam yatırıma yakın miktardaki bu tesislerle işletmenin sağlıklı yürütülmesi sağlanmış ayrıca bu miktarda tesis bütçe imkanlarına dokunulmadan işletilmekte olan tesislerin sahibi TEDAŞ’a dolayısıyla kamuya kazandırılmıştır. 

             Etkin abone hizmetleri için 1990 yılında mevcut olmayan bilgisayar sistemi tüm programları ile hemen hizmete alınmış, geçen zaman içinde gerek donanımı gerekse yazılımı en son teknolojik gelişmelere göre güçlendirilmiş, olağan üstü durumlar dikkate alınarak tüm iletişim ağı ile birlikte iki ayrı merkezde faaliyet gösterecek biçimde yedeklenmiştir.

             Kayıp ve kaçaklarla mücadele edilmiş; özellikle İstanbul Anadolu Yakası’na son 10 yılda aldığı göçle gelişen %100’lere varan abone artışının paralelinde çarpık kentleşmeyle hızlanan şebeke kayıpları ve kaçak kullanım konusunda etkin çalışmalar sürdürülmüş tüm olumsuzluklara rağmen kayıp oranının İstanbul’un diğer yakasından %10’lar civarı aşağıda tutulması sağlanmıştır.

             Tahsilat, etkin ve düzenli bir çalışma ile sürdürülmüş, abonelerden enerji bedellerinin %100’ e yakın oranda tahsilatı sağlanmış; bu çalışmalar sonucu gerek TEAŞ’a ödenmesi gereken enerji bedeli gerekse devlete ödenmesi gereken tüm vergi ve fonlar zamanında tam olarak ödenmiştir.

             Bu arada TÜBİTAK’a “İstanbul İli Anadolu Yakası Elektrik İletim ve Dağıtım Sistemi Master Planlama” adı altında bir proje yaptırılmış ve bu proje bakanlıkça onaylanarak uygulama alanına konulmaya başlanmıştır.

             Bu proje ve yapılan çalışmalar doğrultusunda 10,5 kV’lık şebekeyi iyice küçültmek ve 34,5 kV’lık şebekeyi genişletmek suretiyle kayıpları minimize etmek ve voltaj düşüklüğü ile enerji yetmezliği gibi sorunları gündeme getirmemek ana hedefimiz olmuştur.

             Bütün bu oluşumlar içerisinde 1990’da abone sayısı 700.000 civarında iken, bugün abone sayısı 1.500.000’nun üzerine çıkmıştır.

             1990 yılında devir hizmetleri sırasında İstanbul Anadolu Yakası’nda 1-2 ve 3 aylık periyotlar içerisinde okuma ve yine bu periyotlar içinde tahakkuk yapılırken hizmetin devralınmasından kısa bir süre sonra okuma ve tahakkuk bir aya indirilmiştir.1990 yılında sadece Kartal ve Kadıköy’den oluşan müdürlükler, 1998 yılında 15 bölge haline getirilerek, vatandaşa o derece çok yakınlaşma imkanı elde edilmiştir.

             Tüm bunların yanı sıra bu hizmetler geliştirilirken, AKTAŞ’ın sermayesi yükseltilmiş, sermaye piyasası kurulunca verilen izinle borsaya kote edilerek halka açılmıştır. Halen Aktaş hisse senetleri serbest piyasa ekonomisi içinde borsada aranır özellikte olan menkul değerler arasındadır.

             Gerekli düzenleme ve hazırlık süreci sonunda 1999 yılı başında alınan ISO9002 Kalite Sistemi Belgesi ile bir kalite sisteminin yürürlüğe konulduğu Uluslararası Kalite Güvence standartlarında belirlenmiş, sistemin sürekliliği için Kalite Politikasının her kademede uygulandığı ve devam ettiği iç ve dış tetkiklerle doğrulanmaktadır

             Aktaş Elektrik; İstanbul Anadolu Yakası’nın elektrik dağıtımının 100 yıla ulaşmamış geçmişinde önemli gelişmeler yaşandığı son on yıllık dönemde çeşitli engellere, tüm olumsuzluklara, göç ve çarpık kentleşme gibi problemlere rağmen üzerine düşen görevi yerine getirmenin kıvancını taşımaktadır.

             Aktaş’ın 1998 – 1999 yılları içinde özellikle 1997 Nisan ayında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından ihaleye çıkarılmış bulunan Türkiye’nin Tüm İlleri’ni içeren ve 29 bölge olarak belirlenen yeni sistemin gelişmesine kayıtsız kalmayacağının bilinci ile,

             Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na yeni hizmet verecek olan görev şirketlerinin tabii olduğu statüde hizmet vermek ve yeni İmtiyaz Sözleşmesi düzenlemek için aktiviteleri yoğunlaştırılmıştır. Bu amaçla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na müracaatta bulunulmuş, fizibilite raporu sunulmuş, rapor üzerinde bakanlıkla yapılan çeşitli müzakerelerden sonra mutabakat sağlanmıştır. Bu yeni sözleşmenin devreye girmesini müteakip derhal yeni sisteme ayak uyduran kurum olarak uygulamalarımızı ona göre düzenleyeceğimiz muhakkaktır.

             Bu yeni sistemde 2019 yılına kadar işletme fiyatımız her yıl için ayrı ayrı olmak üzere dolar bazında sabitleştirilmiştir.

• Satılan toplam yıllık enerji,

• Beklenen toplam yıllık gelir,

• Toplam yıllık giderleriyle ve işletme hakkı devir bedelleri ile makul temettü sabitleştirilerek, şirket tarafından taahhüt hale getirilmiştir.

             Bu değerler 1999 ve diğer yıllar için işletme masrafı olarak benzer diğer işletmelerin fiyatlarının çok altında bir değer olarak ortaya konulmuştur.

             Keza, kayıp – kaçak oranı da 1999’da % 26 iken 2010 yılında % 10.5, 2013 yılı ve ötesinde % 10 olarak taahhüt altına alınmıştır.

             AKTAŞ bu büyük projelerin üstesinden nasıl geleceğinin kanıtını 1990 – 1999 yılları arasındaki davranışı verdiği hizmetleri ile ortaya koymaktadır.

             AKTAŞ imtiyaz sözleşmesinin hizmet yılı limiti içindeki 30 yılını doldurduğunda, yani 2019 yılında İstanbul’un Anadolu Yakası’ndaki  hizmet ağı, bugünkünün asgari 7-8 katı olacaktır. Hedef ve hizmet politikası buna göre düzenlenmiştir.